برونشیت                                                                                             Bronchis

تعریف: التهاب راههای هوایی بزرگ مثل برونش و درخت برونشیولی است که نتیجه ی آن تولید موکوس می باشد. برونشیت مزمن در نتیجه قرار گرفتن مکرر در معرض مواد محرک است و سبب تحریک و التهاب راه های هوایی، تورم (هیپرتروفی) سلول های تولید کننده ی موکوس در برونش و ترشح موکوس می شود. برونشیت حاد التهاب برونش و درخت تراکئوبرونشیال است که توسط ویروس، باکتری و یا مواد محرک ایجاد می شود. برونشیت حاد اغلب در زنان رخ داده و علایم آن بیشتر از ۳ هفته طول نمیکشد. قرار گرفتن طولانی مدت در معرض محرکهایی مثل سیگار کشیدن، آلودگی هوا، گازهای سمی صنعتی و موادی که برای دفع آفات به کار میرود، سیب هیپرتروفی سلولهای تولیدکننده مخاط می شود.

علل و عوامل خطرزا

• تاریخچه ی مصرف تنباکو
• قرار گرفتن در معرض بخارات آلدئید، کلراید، آلومینیوم و دیاکسید سولفور
• قرار گرفتن در معرض ویروس و باکتری

علایم و نشانه ها

• سرفه که این سرفه ها مداوم و خلط دار است.
• تب
• خلط شفاف که در اوایل صبح فراوان تر است. در طی حمله های حاد زیاده چسبنده و چرک دار است.
• ویزینگ و برونکواسپاسم سیانوز افراد مستی که مبتلا به برونشیت حاد هستند، علایم و نشانه های جدی تری از قبیل دهیدراتاسیون نشان می دهند.

عوارض

• دیس ریتمی قلبی ناشی از هیپوکسی
• عفونت های تنفسی

عوارض خطرناک: اختلال تنفسی یا هیپوکسی شدید

تست های تشخیصی

• هر یک از پروسیجرها، هدف، احساس طبیعی احتمالی و مراقبت های قبل و بعد از پروسیجر را شرح دهید.
• آزمایشات سرمی: شمارش کامل گلبولها، برای بررسی وجود مقدار بالایی از هموگلوبین (پلی سایتمی) یا افزایش میزان گلبولهای سفید (عفونت) و افزایش ائوزینوفیل ها (واکنش های آلرژیک)
•  گازها خون شریانی (ABG) برای بررسی از نظر وجود هیو کسی و اختلالات اسید و باز
  • عکسبرداری قفسه های سینه: برای مشاهده تغییرات قطر قفسه ی سینه (قدامی، خلفی)
  • کشت خلط: برای بررسی از نظر وجود عفونت
  • تست عملکرد ریه (PFT): برای ارزیابی درجه اختلال عملکرد تنفسی (کاهش ظرفیت حیاتی، افزایش حجم باقیمانده ناشی از احتباس هوا)

درمان

طبی

• درمان
•  استراحت
  •  فیزیوتراپی قفسه ی سینه: برای نرم کردن و خروج ترشحات
  • اکسیژن ترایی؛ با حجم کم (۱ تا ۲ لیتر) برای درمان هیپوکسمی
  • رژیم غذایی منظم و متعادل : افزایش مقدار کالری دریافتی در صورتی که بیمار کاهش وزن ناشی از بی اشتهایی دارد
  • مایعات از طریق خوراکی یا IV: برای تامین هیدراتاسیون در حد کافی
  • آنتی بیوتیک: فقط در صورت وجود عفونت باکتریال
  •  استفاده از دستگاه بخور جهت مرطوب کردن هوای اطراف
• داروها
  • برونکودیلاتورها: برای کاهش برونکواسپاسم
  • سمپاتومیمتیک ها
  • آنتی بیوتیک ها: برای عفونت
  • دیورتیک ها: برای کاهش احتباس مایع هنگام وجود عوارض قلبی مثل نارسایی قلبی
  • کورتیکواستروئیدها
  • استامینوفن برای تب
  • داروهای غیر مخدر تضعیف سرفه
  • واکسن آنفلوآنزا و پنوموکوک

مراقبت در منزل

 اطلاعات عمومی

• به آموزش های کتبی و شفاهی به بیمار و مراقبت دهنده بدهید و برای آنها نام و شماره تلفن پزشک یا پرستار را فراهم کنید تا در صورت بروز هرگونه سؤال تماس بگیرند.
• از وسایل کمکی بصری برای اموزش استفاده کنید.

علایم هشدار دهنده

هشدار: در صورت وجود دیسترس تنفسی، سختی در تنفس و یا تغییر در وضعیت ذهنی بیمار، مراجعه ی سریع به مراکز اورژانس ضروری است.

• علایم و شکایاتی که باید به پزشک و پرستار گزارش شود را مرور کنید.
• درجه حرارت بالای ۱۰۱ درجه فارنهایت
• عدم توانایی در جذب مایعات کافی از راه دهان، ادرار تیرهرنگ، افزایش ضربان قلب
• به بیمار توضیح دهید که نسرفه یکی از علایم شایع است و می تواند تا ۳ هفته در برونشیت حاد طول بکشد

آموزش های ویژه

• هدف از استفاده از تجهیزات و روش صحتیح کار با تجهیزات مورد استفاده در منزل (شامل تجهیزات استنشاق دهانی و اکسیژن تراپی) را نشان دهید. در مورد زمان استفاده از آنها و عدم افزایش جریان اکسیژن بدون مشورت با پزشک و با پرستار توضیح دهید.
•  به بیمار در مورد تکنیکهای تنفس برای کاهش کار تنفسی آموزش دهید.
• بر اهمیت ترک سیگار تأکید کنید.
• به بیمار تأکید کنید که رعایت بهداشت دهان به صورت روزانه از ورود باکتری های دهان به سیستم تنفسی جلوگیری می کند.

داروها

• هدف، مقدار، زمان و روش مصرف هر یک از داروهای تجویز شده و عوارض جانبی را که باید به یزشک یا پرستار گزارش شود، توضیح دهید.

فعالیت

• بیمار را به انجام تمرینات در حد تحمل تشویق کنید. از فعالیت در روزهای بسیار گرم یا سرد، در هنگام خستگی و پا در روزهای مه الود باید اجتناب شود.
• در شروع برنامه ورزشی، برنامه پیاده روی منظم را به بیمار توصیه کنید.

رژیم غذایی

• به بیمار در مورد مصرف یک رژیم غذایی متعادل آموزش دهید. اگر تنگی نفس بیمار رو به افزایش است، استفاده از وعده های غذایی مختصر و متعدد که نیاز به کالری را تامین کنند، ضروری است
• بیمار را به مصرف مایعات تشویق کنید تا ترشحات را رقیق و نرم نگه دارد (روزانه یک لیتر مگر در مواردی که منع مصرف وجود دارد).
• بیمار را به مصرف غذاهای سرشار از ویتامین C تشویق کنید.

درمان جایگزین

• از درمان با مواد معطر محرک بپرهیزید، چرا که باعث باقی ماندن مواد استنشاقی و تحریک برونش می شود.

مراقبت از افراد مسن

افراد مسن و مراقبین آنها باید بدانند که:

• به دلیل تغییرات اشتهایی در فرد مسن و سایر بیماری های مزمن که در ارتباط با افزایش سن بیمار است، فرد مسن به راحتی در معرضس دهیدراتاسیون و فقر غذایی قرار می گیرد.
• تغییرات در وضعیت مغزی فرد بیمار نشان دهنده هیپوکسی است.

 

 

مراقبت روانی – اجتماعی

• تکنیک های آرام سازی را آموزش دهید.
• به خانواده و دوستان بیمار مبتلا به برونشیت مزمن آموزش دهید تا وی را از نظر علایم و نشانه های افسردگی مشاهده کنند، چرا که منجر به کاهش اشتها در بیمار خواهد شد.

ارجاعات

•  امکان مراجعه بیمار به برنامه های ترک سیگار را فراهم کنید.